So với đề tốt nghiệp THPT môn Lịch sử năm 2025, đề năm nay độ khó tăng nhẹ, phân hóa tốt hơn. Nếu đề 2025 thiên về kiểm tra mức nhận biết – thông hiểu, thì đề 2026 chuyển rõ sang đánh giá năng lực đọc hiểu lịch sử và tư duy lịch sử.

Cô Nguyễn Thị Nhài đang đứng lớp giảng dạy trong tiết Lịch sử
Với góc nhìn của một giáo viên ôn thi tốt nghiệp THPT môn Lịch sử nhiều năm và dựa trên đề thi chính thức năm 2026 cô Nguyễn Thị Nhài - giáo viên Sử, Trường Tiểu học, THCS và THPT Hồng Đức đã đưa ra một số nhận định về đề thi năm nay.
So với đề tốt nghiệp THPT môn Lịch sử năm 2025, đề năm nay độ khó tăng nhẹ, phân hóa tốt hơn. Nếu đề 2025 thiên về kiểm tra mức nhận biết – thông hiểu, thì đề 2026 chuyển rõ sang đánh giá năng lực đọc hiểu lịch sử và tư duy lịch sử.
Những điểm khác biệt nổi bật:
|
Tiêu chí
|
Đề 2025
|
Đề 2026
|
|
Mức độ nhận biết
|
Cao
|
Giảm
|
|
Câu khai thác tư liệu
|
Trung bình
|
Tăng rõ
|
|
Câu rút ra bài học
|
Ít
|
Nhiều
|
|
Câu vận dụng
|
Vừa
|
Tăng
|
|
Phân hóa 8–10
|
Chưa mạnh
|
Rõ hơn
|
Quan sát ngay trong đề: Câu về bài học từ đàm phán Pari, câu về ý nghĩa đổi mới và hội nhập. Chuỗi câu đúng/sai khai thác đoạn tư liệu dài, câu đánh giá bản chất hiện tượng lịch sử thay vì chỉ nhớ mốc. Điều này khiến học sinh học thuộc lòng sẽ khó đạt 8+.
So với định hướng đề minh họa (ban hành từ năm 2025), đề thi năm nay bám rất sát. Các đặc điểm giữ nguyên: Trọng tâm chương trình lớp 12, không hỏi chi tiết số liệu vụn, tăng đọc hiểu tư liệu, hỏi theo tình huống nhận định lịch sử, kết hợp Việt Nam – thế giới.
Nhưng có một thay đổi đáng chú ý: Đề “mềm hình thức - khó tư duy”. Nghĩa là, nhìn qua tưởng dễ, không có câu mẹo, nhưng chọn đáp án đúng phải hiểu bản chất. Đây đúng xu hướng đánh giá năng lực mà Bộ đưa ra.
Về ma trận đánh giá năng lực, có thể ước lượng như sau:
|
Mức độ
|
Tỉ lệ
|
|
Nhận biết
|
30–35%
|
|
Thông hiểu
|
35–40%
|
|
Vận dụng
|
20–25%
|
|
Vận dụng cao
|
5–10%
|
Nhóm câu dễ lấy điểm (mục tiêu tốt nghiệp) khoảng 22–25 lệnh hỏi. Nhóm phân hóa khoảng 8–10 lệnh hỏi. Nhóm chọn lọc 9–10 điểm khoảng 4–5 lệnh hỏi.
Dự đoán phổ điểm sẽ dịch trái nhẹ so với 2025.
|
Khoảng điểm
|
Tỉ lệ dự kiến
|
|
Dưới 5
|
10–15%
|
|
5–6
|
30–35%
|
|
6–7
|
25–30%
|
|
7–8
|
15–20%
|
|
8–9
|
5–8%
|
|
Trên 9
|
1–2%
|
Điểm trung bình dự kiến: 6,3 – 6,7. Điểm nhiều học sinh đạt nhất: 6,5 – 7.
Nhận định dưới góc độ giáo viên ôn thi, tôi thấy rằng, nếu học sinh học theo sơ đồ tư duy, luyện đề theo chuyên đề, biết đọc tư liệu, hoàn toàn đạt 7–8 điểm. Muốn 9+, học sinh cần hiểu bản chất lịch sử, biết loại trừ phương án, xử lý câu đúng/sai thật chắc.
Tôi đánh giá đây là một đề đúng tinh thần Chương trình GDPT 2018, phân hóa hợp lý và tốt hơn đề 2025 ở khía cạnh đánh giá năng lực.